Zgodnie z dyspozycją art. 5a ust. 1pkt 12 UPDOF (ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 z późn. zm.), za dyskonto należy uważać różnicę między kwotą uzyskaną z wykupu papieru wartościowego przez emitenta a ceną zakupu papieru wartościowego na rynku pierwotnym lub wtórnym, a w przypadku nabycia papierów wartościowych w drodze spadku lub darowizny dyskonto oznacza różnicę pomiędzy ceną wykupu a ceną zakupu tych papierów przez spadkodawcę lub darczyńcę.

Natomiast w świetle art. 42 ust. 4 w związku z art. 30a UPDOF Bank zobowiązany jest do pełnienia funkcji płatnika w przypadku opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych wypłacanych przez Bank na rzecz Klientów kwot z tytułu m.in.: dyskonta oraz odsetek od papierów wartościowych.

Dla potrzeb właściwej realizacji nałożonej na Bank funkcji płatnika zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych należy przyjąć definicję dyskonta, jako odrębnego źródła przychodów podlegających zryczałtowanym formom opodatkowania od odsetek rozumianych jako cena za powierzenie kapitału emitentowi. Zatem jako cenę zakupu papieru skarbowego należy przyjąć cenę zapłaconą przez Klienta za skarbowy papier wartościowy w dacie jego nabycia. Jeżeli Klient będzie dokonywał nabycia określonego waloru za cenę powiększoną o narosłe od daty emisji odsetki, wówczas kwota przypadająca na wykup naliczonych do daty transakcji odsetek zapłacona przez nabywcę będzie stanowić ?cenę zakupu?, o której mowa w art. 5a ust. 1 pkt 12 UPDOF. Stanowisko to zostało szczegółowo zaprezentowane w treści pism Ministerstwa Finansów z dnia 28 lutego 2002r. nr PB5/RB-033-10-15/02 oraz z dnia 20 maja 2002r. nr PB5/RB-033-230-1269/02.

W odniesieniu natomiast do definicji pojęcia ?kwoty uzyskanej z wykupu? wskazać należy, iż zakres znaczeniowy przedmiotowego terminu należy określać przy uwzględnieniu wyżej wskazanych uwag. W konsekwencji jeśli z warunków emisji wynikać będzie, iż wykup papierów wartościowych będzie następował za cenę nominalną powiększoną o odpowiednią wartość odsetek, wówczas odsetki narosłe w okresie od daty nabycia do dnia wypłaty bądź pozostawienia do dyspozycji będą opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako odsetki a nie dyskonto. Dyskontem bowiem jest wyłącznie różnica pomiędzy wartością nominalną emitowanych papierów skarbowych a ceną nabycia w dacie otwarcia emisji. 

Niezależnie od powyższego wskazać nalezy, iż z konstrukcji zapisów art. 30a oraz art. 5a ust.1 pkt 12 UPDOF wynika systemowa niemożność podwójnego opodatkowania tej samej kwoty raz jako dyskonta a drugi raz jako odsetek. Przedmiotem opodatkowania bowiem jest uzyskane przez Klienta przysporzenie majątkowe w postaci wypłaconej lub pozostawionej do dyspozycji przez wypłacającego kwoty przychodu. Niezależnie od tego zatem czy cena wykupu zawiera w sobie wartość naliczonych Klientowi odsetek czy też stanowi jedynie nominalną wartość papieru wartościowego, opodatkowana zostanie ona jednokrotnie w wysokości 19% wartości przychodu w momencie wypłaty bądź pozostawienia do dyspozycji.

Krzysztof Wiśniewski

Prawnik